Naciaj lingvoj
abril 3rd, 2006 § 1 comentari
Més avall trobareu la traducció al català.
[eo] Mi eklernis la esperantan dum la pasinta somero, kaj nun mi jam povas skribi esperante, do mi komencos uzi tiun lingvon ĉi tie, en mia blogo.
Legante esperantajn tekstojn rete, mi vidis ke esperantistoj kutime parolas pri naciaj lingvoj kiam ili volas paroli pri neartefaritaj lingvoj kiel la angla, la hispana, la franca aŭ la kataluna. Sed, ĉu ĉiu lingvo estas nacia? Ĉu ĉiu nacio havas sian nacian lingvon?
Mia lingvo estas la kataluna ĉar miaj gepatroj parolas ĉi tiun lingvon, kiel plimulto da minorkanoj. Multe da esperantistoj diras ke nia lingvo, la kataluna, estas nacia lingvo. Kiu estas nia nacio? Ĉu Menorko estas nacio? Mi ne scias. Kelkaj menorkanoj pensas ke nia insulo estas ero de la kataluna nacio. Aliflanke, aliaj pensas ke Menorko estas ero de la hispana nacio kaj eĉ iu pensas ke ĝi estas ero de ambaŭ, la kataluna kaj la hispana nacioj. Do oni ne povas diri senprobleme de kiu nacio Menorko estas ero.
Sed, ĉu oni povas diri facile kiu estas la lingvo de nacioj? Se Menorko estus nacio, kiu estus sia nacia lingvo, la kataluna, la hispana aŭ ambaŭ? La kataluna povus esti ankaŭ la lingvo aŭ unu el lingvoj de la kataluna aŭ la hispana nacioj. Denove, tiuj demandoj ne havas objektivan respondon ĉar ĉiu persono pensas alimaniere.
Ĉio mi ĵus diris povus esti dirita pri la hispana, la angla kaj preskaŭ ĉiu lingvo. Dum la 19-a jarcento iu pensis ke eblis konstrui naciojn unuigitajn per unulingveco, sed fakte unuigitaj nacioj circaŭ unu lingvo kaj unu kulturo ne eksistas krome la Islando. Tio estas revo, kaj tiu revo iam estis dangera. Kaj nun, tutmondigo finigas la revon.
Mi scias ke mia lingvo estas la kataluna, sed mi ne scias kiu estas mia nacio. Mi nur scias ke mi havas hispanan pasporton malgraŭ mi ne sentiĝas hispano, ke mia lingva kulturo estas kataluna, kaj ĝi ne estas kastilia, kaj ke mi loĝas en Francio.
Mi ne diros “nacia lingvo”, kiel multe da esperantistoj, ĉar, kvankam nacioj eksistas, ne eblas paroli pri ili objektive.
[ct] Vaig començar a aprendre l’Eesperanto durant l’estiu passat i ara ja puc escriure en aquesta llengua, per tant, començaré a emprar-lo aquí, al meu bloc.
Llegint textos en esperanto per la xarxa, he vist que molts esperantistes acostumen a parlar sobre llengües nacionals quan parlen sobre llengües no construides (naturals) com l’anglès, el castellà, el francès o el català. Però, és tota llengua nacional? Té tota nacio la seva llengua nacional?
El català és la meva llengua perquè és la llengua que parlen els meus pares, com la majoria de menorquins. Molts esperantistes diuen que la nostra llengua, el català, és una llengua nacional. Quina és la nostra nació? És Menorca una nació? No ho sé. Alguns menorquins pensen que Menorca forma part de la nació catalana. Per altra banda, altres pensen que Menorca és part de la nació espanyola i fins i tot hi ha qui pensa que Menorca és part d’ambdues nacions, la catalana i l’espanyola. La conclusió és que no podem dir sense dificultats de quina nació Menorca forma part.
Però, podem dir sense dificultats, quina és la llengua de les nacions? Si Menorca fos una nació, quina seria la seva llengua nacional, el català, el castellà o ambdós? El català també podria ser la llengua o una de les llengües de les nacions catalana i espanyola. De nou, aquestes qüestions no tenen resposta objectiva car tota persona pensa diferentment.
Tot el que acabo de dir pot ser dit pel castellà, l’anglès i quasi tota llengua. Durant el segle XIX alguns pensaren que era possible construir nacions unides a través de la unitat lingüística, però nacions unides al voltant d’una llengua i una cultura no existeixen, a part d’Islàndia. Aquest es un somni i aquest somni en algun moment ha estat perillós. I ara, la globalització està acabant amb el somni.
Jo sé que la meva llengua és la catalana, però desconec quina és la meva nació. Només sé que tinc un passaport espanyol, malgrat no em senti espanyol, que la meva cultura lingüística és catalana, i no castellana, i que visc a França.
No diré “llengua nacional”, com molts esperantistes, perquè, malgrat les nacions existeixen, no és possible parlar-ne objectivament.
Nota: Pot ser, en català, el text us sembla una mica robòtic. Heu de tenir en compte que fa poc que escric en esperanto i que aquest text ha estat originalment escrit en aquesta la llengua auxiliar.
Els grans herois de la democràcia
abril 1st, 2006 Desactiva els comentaris
[ct] Els grans herois de la democràcia troben que s’han de tancar les universitats, a la força i de manera no democràtica, per tal de lluitar contra el govern. Aquí en teniu el resultat.
[fr] Les grands héros de la démocratie pensent que les universités doivent être bloquées, par la force et non démocratiquement, pour luter contre le gouvernement. Voilà le résultat.
[en] The great heros of democracy think that universities must be blocked (by force and in a non democratic way) to fight agains the government. This is the result.
[eo] Egaj herooj de demokratio pensas ke oni devas fermi universitatojn (perforte kaj nedemokratike) por batali kontraŭ la registraro. Tiu estas la sekvaĵo.
Université Grenoble II Pierre Mendès France:
Fonts/Sources/Fontoj:
